Persoonlijk PositieRepertoire

Een belangrijke ontwikkeling die uit de waarderingstheorie en ZKM is voortgekomen kan worden samengevat onder de term 'Dialogical Self' (meerstemmige zelf). De eerste aanzet daartoe dateert uit de begin jaren negentig. De basisidee is dat een persoon vanuit meerdere ik-posities verschillende of zelfs tegengestelde verhalen kan vertellen, elk met een eigen verleden, heden en toekomst.

Deze verschillende posities functioneren relatief onafhankelijk van elkaar (er is geen centrale regisseur), maar zij zijn anderzijds, in een soort dialogisch netwerk, nauw met elkaar verbonden. Gezamenlijk vormen zij de persoon die wij zijn, waarbij afhankelijk van de situatie of de omstandigheden nu eens de ene ik-positie (of een combiantie van ik-posities) wat meer op de voorgrond treedt en dan weer de andere.

De methodiek waarmee we deze verschillende posities en de onderlinge samenhang in beeld brengen noemen we PPR (we onderzoeken dan samen met de client diens Persoonlijk PositieRepertoire)

Het concept van het meerstemmig zelf, de menselijke persoonlijkheid als een polyfone roman, biedt een aantal waardevolle aanknopingspunten om bepaalde tegenstellingen en/of conflicten binnen een persoon boven tafel te krijgen, inzichtelijk en bespreekbaar te maken. Vaak zijn deze tegenstellingen te herleiden tot tegengestelde ik-posities. Uit een dergelijke analyse kan ook naar voren komen dat bepaalde ik-posities zodanig ondergesneeuwd zijn, dat hun stem in het verhaal nauwelijks (meer) gehoord wordt. In het verhaal dat iemand over zichzelf vertelt, zullen vooral die stemmen doorklinken, die zich in de loop der tijd in iemands leven een bepaalde dominantie hebben verworven. Wanneer we een stem die om de een of andere reden naar de achtergrond is verdwenen in het verhaal een meer prominente rol toe bedelen, verandert dit verhaal hierdoor van kleur. Deze verandering in kleur kan leiden tot een ander perspectief en daardoor tot een ander zelfbeeld.

Het kan zinvol zijn een zelfonderzoek op basis van de ZKM te laten vooraf gaan door een onderzoek naar iemands 'Persoonlijk PositieRepertoire' (PPR). Een dergelijke PPR-onderzoek kan ook als een op zichzelf staand onderzoek worden toegepast.